ژل‌های فلوراید برای پیشگیری از پوسیدگی دندان در کودکان و نوجوانان

0
1607

پیوند به مقالهٔ اصلی: http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/14651858.CD002280.pub2/abstract

تاریخ انتشار اولیهٔ مقاله: ۲۵ خرداد ۱۳۹۴

ترجمه: پرتو آفتابی

 

سؤال این مقالهٔ مروری

سؤال اصلی میزان تأثیرگذاری و خطر استفاده از ژل‌های فلوراید برای پیشگیری از پوسیدگی دندان در کودکان و نوجوانان در مقایسه با دارونما (ماده‌ای بدون فلوراید) یا عدم استفاده از فلوراید بود.

پیشینه

پوسیدگی دندان یک مشکل جدی سلامت در سراسر جهان است که نه‌تنها عمدهٔ بالغین، بلکه ۶۰ تا ۹۰ درصد کودکان را نیز درگیر کرده است. درجات پوسیدگی دندان در یک کشور و همچنین بین کشورهای مختلف متفاوت است، اما به‌طور کلی کودکان از طبقات اجتماعی پایین‌تر (از نظر درآمد ،تحصیلات و شغل) پوسیدگی دندان بیش‌تری دارند. در طی زمان، پوسیدگی دندان درمان‌نشده باعث ازبین‌رفتن پیشروندهٔ بخش بالایی دندان (تاج) می‌شود و این اتفاق معمولاً با درد شدید همراه است. ترمیم و جایگزینی دندان پوسیده از نظر زمانی و اقتصادی بسیار پرهزینه است و باری سنگین بر دوش منابع سیستم سلامت هستند.

پیشگیری از پوسیدگی دندان در کودکان و نوجوانان یکی از اولویت‌های خدمات دندان‌پزشکی و به‌صرفه‌تر از درمان است. از فلوراید، ماده‌ای معدنی که از پوسیدگی دندان جلوگیری می‌کند، به‌صورت گسترده استفاده می‌شود. فلوراید در آب وجود دارد و در بعضی مناطق به آب آشامیدنی اضافه می‌شود. همچنین در اکثر خمیردندان‌ها و بعضی محصولات در درجات مختلف وجود دارد.

برای پیشگیری بیش‌تر، راه‌هایی برای استفادهٔ مستقیم فلوراید وجود دارد؛ مانند دهانشویه، وارنیش و ژل.

ژل فلوراید معمولاً توسط دندان‌پزشکان یا تحت نظارت آنان (بسته به سن کودک) یک تا چند بار در سال استفاده می‌شود. به این صورت که ژل داخل یک قالب قرار می‌گیرد، کودک یا نوجوان آن را در دهان قرار داده و به‌مدت چهار دقیقه گاز می‌گیرد. قورت‌دادن مقداری از ژل ممکن است اتفاق بیفتد. احساس ناخوشی، تهوع، سردرد، درد شکمی در اثر قورت‌دادن مقدار زیاد آن گزارش شده است. به‌علت احتمال مسمومیت، استفاده از ژل فلوراید عموماً برای کودکان زیر شش سال توصیه نمی‌شود.

این مقاله برای به‌روزکردن مرور Cochrane با موضوع مشابه موضوع مقالهٔ کنونی (در سال ۱۳۸۱) نوشته شده است. ما آخرین تحقیقات گروه سلامت دهان و دندان کاکرین را ارزیابی کردیم و شواهد را تا تاریخ ۱۴ آبان ۱۳۹۳ به‌روز کردیم.

ویژگی‌های مطالعه

ما ۲۸ مطالعه را وارد کردیم که در آن‌ها مجموعاً ۹۰۰۰ کودک (بین ۲ تا ۱۵ سال) به‌صورت تصادفی درمان با ژل فلوراید یا (به‌عنوان گروه شاهد) ژل دارونما را دریافت کرده‌اند (برخی نیز هیچ درمانی دریافت نکرده‌اند). طول مدت زمان بررسی‌ها بین ۱ تا ۴ سال بود (۱۳ مطالعه حدود دو سال طول کشیده بودند). نتیجهٔ مطالعه‌ها بین سال‌های ۱۳۴۶ تا ۱۳۸۴ منتشر شده‌اند. سیزده مقاله در آمریکا، هفت مقاله در اروپا، چهار مقاله در برزیل و در هر یک از کشورهای کانادا، اسرائیل، چین و ونزوئلا یک مقاله منتشر شده است.

یافته‌های کلیدی

این به‌روزرسانی تأیید کرد که ژل فلوراید می‌تواند پوسیدگی دندان در کودکان و نوجوانان را کاهش دهد. نتایج حاصل از ۲۵ کارآزمایی نشان داد که به‌طور متوسط ۲۸٪ کاهش در پوسیدگی، ازدست‌رفتن و پرشدگی سطوح دندان‌های دائمی حاصل شده است (۲۱٪ کاهش در آزمایش‌هایی که از ژل دارونما در گروه شاهد استفاده شده و کاهش ۳۸٪ در آزمایش‌هایی که گروه شاهد هیچ درمانی دریافت نکردند). سه کارآزمایی که در آن‌ها ژل فلوراید بر روی نوزادانی که برای اولین بار دندان در می‌آورند استفاده شده بود، ۲۰٪‏ کاهش در پوسیدگی، ازدست‌رفتن یا پوسیدگی سطوح دندان را نشان دادند. اطلاعات کمی در مورد اثرات ناخواسته و یا مضر یا این‌که میزان توانایی کودکان و جوانان در استفاده از ژل پیدا شد.

نتیجه‌گیری

استفاده از ژل فلوراید موجب کاهش چشم‌گیر پوسیدگی در دندان‌های دائمی و شیری می‌شود. ما اطلاعات کمی در مورد اثرات ناخواسته یا مضر بلع تصادفی ژل در طول درمان پیدا کردیم. از آن‌جایی که در طی درمان معمولاً کودکان مقداری از ژل را ناخواسته می‌بلعند، تحقیقات بیش‌تری در این زمینه لازم است.

کیفیت شواهد

کیفیت شواهد مربوط به دندان‌های دائمی متوسط است. کیفیت شواهد مربوط به دندان‌های شیری به‌علت تعداد کم بررسی‌ها، پایین است. شواهد مربوط به اثرات مضر این ژل‌ها کیفیت بسیار پایینی دارد.

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.